Trong trường hợp không xảy ra đột biến, phép lai nào sau đây có thể cho đời con có nhiều loại kiểu gen nhất?A. $\frac{AB}{ab}Dd \times \frac{AB}{ab}Dd$B. $\frac{AB}{ab}DD \times \frac{AB}{ab}dd$C. $\frac{AB}{ab}Dd \times \frac{Ab}{ab}dd$D. $\frac{Ab}{ab}Dd \times \frac{Ab}{ab}dd$Trích câu 22, đề minh họa 2017
Hướng dẫn giải
Để tìm ra phép lai nào cho đời con nhiều loại kiểu gen nhất. Ta chỉ cần áp dụng các công thức tính số kiểu gen tối đa ở đời con một cách linh hoạt vào bài toán cụ thể. Chúng ta xem qua 2 cách giải thông thường bài tập này như sau:
Cách 1: Cách giải cơ bản
Chúng ta tác phép lai 3 cặp gen nằm trên 2 cặp NST tương đồng thành 2 phép lai phân li độc lập tương ứng. Sau đó tính số loại kiểu gen trên mỗi phép lai ở mỗi cặp NST rồi lấy tích của chúng.
A. $\frac{AB}{ab}Dd \times \frac{AB}{ab}Dd$= $\left( \frac{AB}{ab}\times \frac{AB}{ab} \right)\left( Dd\times Dd \right)$=> đời con có số kiểu gen = 10×3 = 30
B. $\frac{AB}{ab}DD \times \frac{AB}{ab}dd$ = $\left( \frac{AB}{ab}\times \frac{AB}{ab} \right)\left( DD\times dd \right)$=> đời con có số kiểu gen = 10×1 = 10
C. $\frac{AB}{ab}Dd\times \frac{Ab}{ab}dd$= $\left( \frac{AB}{ab}\times \frac{Ab}{ab} \right)\left( Dd\times dd \right)$=> đời con có số kiểu gen = 7×2 = 14
D. $\frac{Ab}{ab}Dd \times \frac{Ab}{ab}dd$=$\left( \frac{Ab}{ab}\times \frac{Ab}{ab} \right)\left( Dd\times dd \right)$=> đời con có số kiểu gen = 3×2 = 6
Vậy đáp án đúng là A.
Cách 2: Nhận diện nhanh phép lai cho đời con số kiểu gen nhiều nhất
Khi làm nhiều bài tập dạng này, chúng ta sẽ nhận diện được rằng: phép lai mà bố mẹ có nhiều cặp gen dị hợp (cả bố và mẹ) thì sẽ cho ra đời con có nhiều kiểu gen. Ví dụ về những phép lai một gen có 2 alen như sau:
- PL1: AA × AA => kiểu gen ở đời con: AA (1 KG)
- PL2: AA × Aa => kiểu gen ở đời con: AA, Aa (2 KG)
- PL3: AA × aa => kiểu gen ở đời con: Aa (1 KG)
- PL4: Aa × Aa => kiểu gen ở đời con: AA, Aa, aa (3 KG)
- PL5: Aa × aa => kiểu gen ở đời con: Aa, aa (2 KG)
- PL6: aa × aa => kiểu gen ở đời con: aa
Theo suy luận như thế thì ta thấy ngay phương án A có 6 kiểu gen dị hợp ở cả bố và mẹ (nhiều nhất) => cho ra đời con có số kiểu gen nhiều nhất.